HomeKennisbankHandreiking ‘Omgaan met emoties bij ALS’ voor zorgververleners

Handreiking ‘Omgaan met emoties bij ALS’ voor zorgververleners

24 september 2026 24 september 2026

Geschreven door:

De diagnose ALS, PLS of PSMA heeft een grote emotionele impact op mensen met de ziekte én hun naasten. Ook in gesprekken met zorgverleners komen emoties regelmatig naar voren. Hoe kun je daar als zorgverlener goed op reageren? En hoe zorg je er tegelijkertijd voor dat je zelf emotioneel in balans blijft? Om zorgverleners hierbij te ondersteunen, heeft het ALS Centrum de handreiking ‘Omgaan met emoties bij ALS’ ontwikkeld.

Waarom deze handreiking?

Leven met ALS betekent omgaan met steeds nieuwe veranderingen en verliezen. Emoties zijn dan ook een vanzelfsprekend onderdeel van het leven met ALS en komen ook in de spreekkamer naar voren. Deze emotionele reacties bieden een belangrijke ingang om te bespreken wat iemand nodig heeft. Uit landelijk vragenlijstonderzoek van het ALS Centrum blijkt echter dat zorgverleners niet altijd weten hoe zij het beste kunnen reageren in emotioneel beladen gesprekken.

De handreiking biedt praktische informatie en handvatten om emoties te herkennen, begrijpen en bespreekbaar te maken. Ook is er aandacht voor het emotioneel in balans blijven als zorgverlener. Daarmee ondersteunt de handreiking zorgverleners bij het versterken van het emotionele welbevinden van patiënten, hun naasten én zichzelf.

Voor alle zorgverleners

De handreiking is bedoeld voor alle zorgverleners die werken met mensen met ALS en hun naasten. Emotionele ondersteuning is niet alleen een taak van psychologen, maatschappelijk werkers of geestelijk verzorgers. Iedere zorgverlener krijgt te maken met emoties en kan bijdragen aan het emotionele welbevinden van patiënten en naasten.

De handreiking is gratis als pdf te downloaden.

Download hier de handreiking ‘Omgaan met emoties bij ALS’

Praktische handvatten

Een belangrijk onderdeel van de handreiking gaat over communicatie. Wanneer emoties tijdens een gesprek naar voren komen, hoeft een zorgverlener niet direct een oplossing of antwoord te hebben. Vaak is het juist belangrijk om ruimte te geven, aandachtig te luisteren en te laten merken dat de ander wordt gehoord.

De handreiking geeft voorbeelden van helpende en minder helpende reacties en laat zien hoe je samen kunt verkennen wat iemand nodig heeft. Ook is er aandacht voor gesprekken met mensen met cognitieve en gedragsveranderingen. Want ook wanneer iemand moeite heeft om gevoelens onder woorden te brengen, blijven aandacht, erkenning en ruimte voor emoties belangrijk.

Ook aandacht voor de zorgverlener

De emotionele impact van ALS raakt niet alleen patiënten en naasten. Ook het begeleiden van mensen met ALS kan emotioneel uitdagend zijn. Daarom besteedt de handreiking ook aandacht aan wat helpt om emotioneel in balans te blijven als zorgverlener. Hierbij kun je denken aan een goede werk-privé balans, reflecteren op wat het werk met je doet, ervaringen delen met collega’s en deelnemen aan intervisiebijeenkomsten.